Қонунчиликдаги янгиликлар

14.10.2026 йилдаги ЎРҚ-1180-сон Қонун айрим оғир жиноятлар учун умрбод озодликдан маҳрум қилишни, болаларга нисбатан зўравонлик содир этган таълим ташкилотлари ходимларини ишдан бўшатиш учун қўшимча асосларни, шунингдек жабрланган вояга етмаганларга давлат ҳисобидан юридик ёрдам кўрсатишни назарда тутади.

Президент 14.10.2026 йилдаги "Ўзбекистон Республикасининг Конституциявий суди тўғрисида"ги ЎРҚ-1181-сон Конституциявий қонунни имзолади.

14.10.2026 йилдаги ЎРҚ-1182-сон Қонун билан дахлсизлик ва иммунитетга эга бўлган шахслар рўйхати белгиланди, уларни жавобгарликка тортиш тартиби белгиланди ва уларга берилган ҳуқуқларни бузганлик учун жазо чоралари белгиланди.

Самарқанд вилоятида бир қатор жиноят ишлари бўйича вояга етмаган жабрланувчилар иштирокидаги процессуал ҳаракатлар "Барнахус" модели бўйича ихтисослаштирилган "Нажот" марказида ўтказилади ҳамда 2027 йил 1 январдан бошлаб жабрланувчи ва гувоҳ болаларга махсус тайёргарликдан ўтган адвокатлар томонидан давлат юридик ёрдами кўрсатилади.

Президентнинг 13.10.2026 йилдаги ПҚ-371-сон қарори иссиқхона соҳасида энергия тежамкор ва «яшил» технологияларни кенг кўламда жорий этишга қаратилган. Ҳужжатда юридик шахслар учун ҳам, томорқа хўжалигини ривожлантираётган аҳоли учун ҳам жиддий солиқ имтиёзлари, электр энергияси учун субсидиялар ва имтиёзли молиялаштириш жорий этилмоқда.

Болалар ва аёллар аҳволини миллий даражада баҳолаш учун кўп кўрсаткичли кластер кузатуви ўтказилиши режалаштирилган. Вазирлар Маҳкамасининг 09.10.2026 йилдаги 556-сон қарорига мувофиқ, уй хўжаликлари сўровлари БМТ Болалар жамғармаси (ЮНИСЕФ) билан ҳамкорликда ўтказилади ва тадқиқот натижалари 2028 йил июль ойида эълон қилинади.

Транспорт-логистика инфратузилмасини ривожлантириш бўйича 2026-2030 йилларга мўлжалланган янги чора-тадбирлар белгиланди. 2030 йил охирига келиб транзит ташиш ҳажмини 18,5 миллион тоннага, транспорт ва логистика хизматлари экспортини эса 3,5 млрд долларга етказиш режалаштирилган.

2027 йилда Наманган вилоятида томорқа ерлари ва деҳқон хўжаликлари ерларида етиштирилган қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини сотишдан юқори даромад олаётган фуқароларга ер солиғининг бир қисмини қайтариш бўйича тажриба ўтказилади. Белгиланган талаблар бажарилганда тўланган солиқнинг 90 фоизи қайтарилади.

Президент 09.10.2026 йилдаги Таълим, фан ва соғлиқни сақлаш масалалари котибияти ташкил этилишини ҳамда Бош вазирнинг биринчи ўринбосари – таълим ва фан вазири лавозими жорий этилишини назарда тутувчи ПФ-217-сон Фармонни имзолади.

2027 йил 1 январдан бошлаб давлат мулкини ижарага олиш учун аризалар ЯИДХП ёки давлат хизматлари марказлари орқали қабул қилинади. Тегишли тартиб Вазирлар Маҳкамасининг 09.10.2026 йилдаги 551-сон қарори билан тасдиқланган.

Ҳукумат солиқ маъмуриятчилигини соддалаштириш бўйича тажрибани бошлаяпти: 2027 йилдан бошлаб Тошкентда солиқ органлари тадбиркорлик субъектлари учун сув ресурсларидан фойдаланганлик учун солиқ бўйича ҳисоботларни мустақил равишда шакллантира бошлайди. Янгилик қишлоқ хўжалиги корхоналаридан ташқари барча тадбиркорларга тааллуқли бўлади.

Вазирлар Маҳкамаси Солиқ қўмитасининг рақамли маълумотлари асосида маҳаллаларни баҳолаш мезонларини тартибга солувчи «Энг яхши солиқ тўловчи маҳаллаларни аниқлаш мезонлари ва тартиби тўғрисида»ги низомни тасдиқлади (09.10.2026 й. 548-сон ВМҚ).

Илмий ишланмалар асосида маҳсулот ишлаб чиқарадиган ва хизмат кўрсатадиган "спин-офф" корхоналарни ташкил этиш ва қўллаб-қувватлаш тартиби тасдиқланди. Ишланмаларни тижоратлаштиришга тайёрлаш бўйича лойиҳалар танлов асосида молиялаштирилади.

Вазирлар Маҳкамасининг 09.10.2026 йилдаги 553-сон қарорида мамлакат ҳудудларида инновацион стартап-лойиҳа паркларини ташкил этиш кўзда тутилган. Улар тадбиркорларга инновацион лойиҳаларни ривожлантириш, илмий ишланмаларни жорий этиш ва маҳаллий маҳсулотларнинг рақобатбардошлигини оширишга ёрдам беради.

Вазирлар Маҳкамаси патент вакиллари тўғрисидаги янги Низомни тасдиқлади. Ҳужжат сертификатлаш талабини бекор қилиш, ҳар уч йилда бир марта малака ошириш ва мутахассисларнинг давлат реестрини яратишни назарда тутади.

Вазирлар Маҳкамаси одам савдоси жабрдийдаларининг эҳтиёжларини аниқлаш ва уларга ижтимоий ёрдам кўрсатиш механизмини белгилади. Хизматлар учун «Инсон» марказлари, ихтисослаштирилган муассасалар ёки 1146 ишонч телефони орқали мурожаат қилиш мумкин.

Давлат техникумлари ҳузурида янги маҳсулот ва технологияларни ишлаб чиқиш ва тижоратлаштириш учун «spin-off» корхоналар очилади. Ўқувчиларнинг стартапларини амалга ошириш учун 1 млрд сўмгача грантлар кўзда тутилган.

Вазирлар Маҳкамаси 2027 йил 1 январдан кучга кирадиган янги Энергия бозори қоидаларини тасдиқлади. Вазирлар Маҳкамасининг 30.09.2026 йилдаги 527-сонли қарори билан электр энергетикасини ислоҳ қилишнинг биринчи босқичи (2023-2030 йиллар) бошланди.

Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги, Урганч давлат университети ва Ляонин педагогика университети олий ўқув юрти филиалининг таъсисчилари бўлади. Ўқиш 2026/2027 ўқув йилидан бошланади ва битирувчилар филиал ва/ёки Хитой университети дипломини олишлари мумкин.

Президентнинг 2026 йил 3 октябрдаги ПФ-213-сон Фармони Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигини Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги билан бирлаштиришни назарда тутади. Янги идора таълим ва илм-фаннинг барча асосий йўналишларида ягона давлат сиёсати учун масъул бўлади.