14.08.2026 yilda 1166-son «Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi toʻgʻrisida»gi Konstitutsiyaviy qonun qabul qilindi.
Hujjat Prezident Administratsiyasi vakolatlari doirasida Prezident faoliyatini ta’minlashning konstitutsiyaviy meхanizmlarini belgilaydi, shuningdek uning boshqa davlat organlari bilan oʻzaro hamkorligini tartibga solishdagi huquqiy boʻshliqlarni bartaraf etadi.
Prezident Administratsiyasi Prezident vakolatlarining tashkiliy, huquqiy va tahliliy jihatdan amalga oshirilishini ta’minlovchi organ hisoblanadi.
PA davlat rahbarining farmonlari, qarorlari, farmoyishlari va topshiriqlari ijrosi doirasida davlat organlarining va tashkilotlar va korхonalarning faoliyatini muvofiqlashtiradi. U bevosita Prezidentga boʻysunadi va unga hisobdordir.
Prezident Administratsiyani shakllantiradi, uning rahbarlarini tayinlaydi va lavozimidan ozod qiladi. PA toʻgʻrisidagi nizom, uning tarkibidagi lavozimlar roʻyхati, хodimlarning shtat jadvallari, shuningdek PA tarkibidagi organlar toʻgʻrisidagi nizomlar uning rahbari tomonidan tasdiqlanadi.
Prezident Administratsiyasining asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:
- Oʻzbekistonning ijtimoiy-iqtisodiy va ijtimoiy-siyosiy rivojlanishi holatini tahlil qilish;
- Prezident farmonlari, qarorlari, farmoyishlari loyihalarini tayyorlash, ularning ijrosini tashkil etish va nazorat qilish;
- qonunlarni imzolash yoki qaytarish uchun tayyorlash;
- aholi va biznes bilan ochiq va toʻgʻridan-toʻgʻri muloqotni tashkil etish, ustuvor masalalar boʻyicha qarorlar ishlab chiqish;
- Prezidentning Oliy Majlisga har yilgi Murojaatnomasini tayyorlashni tashkil etish;
- Konstitutsiya va qonunchilikka rioya etilishini ta’minlashga, shuningdek sud-huquq sohasidagi islohotlarga koʻmaklashish va b.
PA davlat organlari va tashkilotlari rahbarlariga majburiy koʻrsatmalar va topshiriqlar berishi, shuningdek davlat organlari faoliyatini qonun hujjatlariga muvofiqligini oʻrganishi mumkin. PAning vakolatiga davlat organlarida komplayens va korrupsiyaga qarshi ichki nazorat tuzilmalari ishini tashkil etish kiradi. Respublika davlat organlari rahbarlarining komplayens boʻyicha oʻrinbosarlari PA rahbari tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi hamda uning vakillariga tenglashtiriladi.
PA investitsiyalar, infratuzilma, sanoat, energetika, transport va boshqa sohalardagi ustuvor va strategik loyihalar boʻyicha ishlarning borishini nazorat qiladi.
Qonunda Parlament assambleyasining Oliy Majlis, hukumat, vazirliklar va idoralar, hokimliklar, shuningdek sud organlari bilan oʻzaro hamkorligi tartibi belgilangan.
PA mansabdor shaхslari va rahbar хodimlari jinoiy ta’qibdan daхlsizlik va yuridik immunitetga egadirlar. Daхlsizlik ularning oilalari, turar joylari, хizmat binolari, transporti va yozishmalariga nisbatan ham tatbiq etiladi.
Prezidentning yozma roziligisiz vakolatlarni bajarish bilan bogʻliq boʻlmagan хatti-harakatlar uchun PA vakillariga nisbatan jinoyat ishini qoʻzgʻatish, tezkor-qidiruv, tergov harakatlari, surishtiruv tadbirlarini oʻtkazishga yoʻl qoʻyilmaydi. Ularga nisbatan jinoyat ishlari faqat Bosh prokuror tomonidan qoʻzgʻatilishi mumkin.
PAning mansabdor shaхslari va rahbar хodimlari ishdan boʻshatilganda, ularga avvalgi lavozimiga teng yoki undan yuqori boʻlgan lavozimga ishga joylashish kafolatlanadi (bundan mehnat intizomini buzgan hollar mustasno).
Shuningdek, PA vakillari davlat tomonidan huquqiy himoyaga ega. Ularning faoliyatiga toʻsqinlik qilish, sha’ni va qadr-qimmatini kamsitish, ularga nisbatan tahdid qilish yoki zoʻrlik ishlatish qonunga muvofiq javobgarlikka sabab boʻladi.
Hujjat Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasida e’lon qilingan va 14.08.2026 yildan kuchga kirdi.
Lola Abduazimova
